Euro Ne Kadar , Dolar Kuru , Döviz Kurları

Son günlerde hızlı bir tırmanışı geçen Euro, bu yükleşinin arkasındaki nedenler ortaya çıktı.  Avrupa Merkez Bankası’nın (ECB) faiz artıracağı yönündeki beklentilerle güçlü seyrini koruyor. Euro/dolar paritesi 1.36′da seyrederken, içeride ise euro/TL 2.12, dolar/TL ise 1.56′nın üzerinde işlem görüyor.

ECB Başkanı Jean-Claude Trichet, dün Wall Street Journal’da yer alan röportajında euro bölgesindeki enflasyon baskısına dikkat çekmiş ve faiz artırımının sinyalini vermişti. euro ne kadar

Euro/dolar paritesi bu açıklamalarla dün 1.3682 seviyesine yükselerek son iki ayın en yüksek seviyesini görmüştü. Parite bugünkü işlemlerde hafif gerilese de 1.36 civarında işlem görüyor. İçeride de pariteye paralel hareketle, euro/TL 2.12’nin üzerinde bulunuyor. döviz kurları

Japonya merkezli Resona Bank’ın işlemcilerinden Akihiro  Tanaka, “Trichet’in açıklamaları ECB’nin faiz artıracağıyla ilgili spekülasyonları artırdı… İki ayın zirvesine tırmanmasına rağmen yatırımcıların risk iştahının azalmaması eurodaki güçlü seyrin devamını sağlıyor” değerlendirmesini yaptı.

Avrupa’nın bankacılık ve ülke borcu krizlerinin yavaş yavaş üstesinden geldiğine yönelik iyimserlik artarken, İrlanda’da yaşanan siyasi kriz bile bu iyimserliği bozmaya yetmiyor.

Ancak, işlemciler İspanya’nın ‘caja’ olara bilinen bölgesel bankalarının reform planlarının yine de finansal açıdan bölgede riskin bulunduğunu gösterdiğini belirtiyor.

Uzmanlar, Asya’daki olumlu seyrin de bugün piyasalardaki olumlu havanın sürmesine katkı sağladığını, yatırımcıların euroya karşı dolar satışına hız verdiğini belirtiyor.

Okyanusun diğer tarafında ise ABD Merkez Bankası’nın (FED) bugün başlayacak ve iki gün sürecek toplantısı sonrasında faiz oranlarını şu andaki sıfıra yakın seviyesinde tutması bekleniyor.  döviz kurları

Yüksek işsizlik nedeniyle, ABD’nin faiz artırma kartını masaya getirip, parasal genişleme politikasından çıkış için adım atması bekleniyor.

* Bu haber AFP’nin, “Euro steady on expectation for ECB rate hike” başlığıyla geçtiği haberden derlenmiştir

Herkesin merak ettiği sorular, euro ne kadar,

Merkez bankaları genelde faizi, ekonomiyi canlandırmak için indirir. Faiz inince ülkede tüketim ve yatırım harcamalarının artması beklenir.
Şimdilerde bizim Merkez Bankamız faizi, sıcak para girişini sınırlamak için indiriyor. 

Faizi indirirken tüketim ve yatırım harcamalarının artmaması için de bankaların;

(1) Krediye yöneltecekleri imkanları daraltıyor.

(2) Bankaların kredi maliyetleri artırarak, borç kredileri pahalı hale getirmeye, kredi hacminin büyümesini önlemeye çalışıyor.
Merkez Bankası faizi aşağıya indirdikçe döviz fiyatı yükseleceğine göre, faizin geleceği döviz fiyatının ne kadar yükseleceğine bağlı olacak demektir.

Dolar 1.65 liranın üzerine çıktığında, Merkez Bankası faizi indirimini sürdürmeyi göze alamaz. Dolar 1.75 TL gibi umulmadık/beklenmedik fiyata yükselir ise Merkez Bankası paniğe uğrar.
Merkez Bankası, faiz indiriminde ‘sermaye hareketi’ yoluyla giren dövizin, cari açığı kapatmaya yeterli olup olmayacağını da izlemeye mecburdur.

Sıcak paranın fazlası zarar ama, azı da yarar. Biz cari açığı (döviz açığını) sıcak para diye adlandırdığımız döviz girişleri ile kapatıyoruz. Sıcak para girişi birden durur ise, ekonomi büyük ölçüde sarsılır. euro ne kadar

Döviz çıktıkça cari açık küçülür

Döviz çıktıkça cari açık küçülür

Burada bir açıklamaya gerek vardır. Sıcak para ve cari açık ilişkisi ‘yumurta tavuk’ ilişkisine benzer. Sıcak para girdikçe cari açık artar. Cari açık arttıkça sıcak para girişine kapı açılır. Sıcak para girişi durur ise, döviz fiyatı (doların fiyatı) gerçek değerini bulur. dolar ne kadar

Örneğin 1 dolar 2 TL olur. O zaman ithalat yav aşlar, ihracat artar. Cari açık (hazmedilebilir ölçüye iner) küçülür. Bu değişim ekonomide önce şok etkisi yapar. Dengeler bozulur, yeniden kurulur.
O nedende bunu yapmak cesaret ister.

Seçim öncesi hiçbir hükümet bunu yapmaz. Yapamaz. Bunu ancak seçimi çoğunlukla kazanan ve 4 yıl iktidarı garanti eden bir parti yapabilir. Ekonomi iki yıl sallanır, sonra düze çıkar.  döviz kurları

En az seçim sonuçları alınıncaya kadar Merkez Bankası, döviz fiyatında büyük ölçüde artışa yol açacak (örneğin dolar fiyatını 1.65’ TL’nin üzerime zıplatacak) ve de sermaye girişini durdurarak, ülkeden döviz kaçışına yol açacak ölçüde faiz indirimine gidemez.

Seçim öncesi radikal değişim zor

Kaldı ki, sıcak parayı büyük ölçüde sınırlamaya ve de tüketim ve yatırım harcamalarını kısmaya yönelik tedbirlerin, vergileri artırmaya yönelik tedbirlerle birlikte alınması gerekir. Çünkü sıcak para girişi tüketim ve yatırımları coştururken KDV ve ÖTV gelirlerini artırır. Hükümetin bütçede ana gelir kaynakları KDV ve ÖTV geliri. Sıcak para girişinin azalmasına bağlı olarak iç talepteki daralma KDV ve ÖTV gelirini düşürür. Cari açık kapanırken, Hükümet’in başına bütçe açığı sorunu çıkar.

Gelelim Merkez Bankası’nın faiz indirimleri nedeniyle iç talebin canlanmasını önlemek için, bankaların kanuni karşılıklarını artırarak, banka kredilerinin artışını sınırlama çabasına.  euro ne kadar

Merkez Bankası faiz ucuzlayınca insanların bol bol kredi kullanarak ithalata yönelmelerini önlemek için bankaların topladıkları mevduatdan Merkez Bankası’na devretmek zorunda oldukları parayı artırıyor. Bunun sonucu bankaların kredileme imkânları daralıyor. Kredi maliyeti artıyor. euro kur

Sorun kredi maliyetini pahalılandırmak ise bunun için uygulanabilecek başka tedbirler vardır. Hem de sektör bazında. Krediler üzerindeki banka sigorta muamele vergisi oranı veya kaynak kullanımı destekleme fonu yükü artırılır. Hem banka sistemi zarar görmez, hem de Hazine’nin vergi geliri artar.